Portret Ojca

ROK

1986

MEDIUM

brąz, drewno | 48×54 cm

Płaskorzeźba pt. Portret Ojca Eugeniusza Sawczyna to dzieło wykonane w technice łączącej brąz i drewno. Sawczyn, znany przede wszystkim z odlewów z brązu wykonanych techniką traconego wosku, operuje tutaj materią w sposób, który wydobywa z portretowanej postaci zarówno fizyczną obecność, jak i psychologiczną głębię, tak charakterystyczną dla jego twórczości. Ostrożne modelowanie powierzchni oraz zróżnicowanie gładkich płaszczyzn wobec bardziej złożonych detali powoduje, że relief wibruje między konkretnym przedstawieniem postaci, a sugestią.

Z artystycznego punktu widzenia płaskorzeźba ta wpisuje się w późno-XX-wieczną tradycję modernistyczną, w której portret nie tylko rejestruje wygląd, ale staje się nośnikiem egzystencjalnych pytań o tożsamość, pamięć i relacje z bliskimi.

Sawczyn, jak zauważają krytycy, tworzy rzeźby emanujące intymnością i duchową refleksją – nawet jeśli przedstawiają zwyczajną postać ludzką, to zawsze unoszą się ku uniwersalnym treściom o ludzkiej kondycji. W estetyce tego dzieła wyraźna jest także tradycja rzeźbiarska płaskorzeźby klasycznej, gdzie ważna jest kreska reliefowa i rytm linii, choć u Sawczyna zostaje ona przefiltrowana przez bardziej współczesną wrażliwość.

Portret Ojca ukazuje zarówno siłę materialną brązu, jak i subtelność wyrazu. Jest to obraz nie pojedynczego człowieka, ale archetypu ojcostwa, widzianego oczami artysty świadomego przemijania i związku między pokoleniami. Kompozycja, choć pozornie statyczna, emanuje wewnętrznym napięciem, które zaprasza widza do kontemplacji i odczytania własnej historii relacji z bliskimi. Dzięki temu płaskorzeźba staje się nie tylko dokumentem rzemieślniczej biegłości, ale także nośnikiem atmosfery pamięci i melancholii, obecnej w wielu pracach Sawczyna, który sam poszukiwał prostoty wyrazu i głębi znaczeń.